Eten & Drinken

Uit eten wordt duurder, bistronomie houdt de rekening laag

· 5 min leestijd

Je rekening bij het restaurant valt dit jaar al hoger uit dan vorig jaar, en dat gaat in 2027 nog een keer gebeuren. Het FoodService Instituut Nederland (FSIN) verwacht dat uit eten, lunchen en koffie drinken volgend jaar gemiddeld 4,5 procent duurder wordt. De rest van de foodmarkt stijgt met 3,5 procent, terwijl de inflatie voor 2027 op 2,7 procent wordt geraamd. Een driegangendiner voor twee kost nu gemiddeld 80 euro zonder drank, blijkt uit cijfers van onderzoeksbureau Kosteen. Ga je twaalf keer per jaar op die manier uit eten, dan betaal je bij die verwachte stijging ruim 43 euro meer op jaarbasis.

Toch is het beeld genuanceerder dan "alles wordt duurder, dus ga maar minder". Restaurants passen hun concept juist aan, en dat werkt in jouw voordeel als je weet waar je op moet letten.

Waarom je portemonnee het voelt

FSIN-directeur Patrick Bramer zegt in het Reformatorisch Dagblad dat de consument niet is afgehaakt, maar door de prijsstijgingen en internationale onzekerheid wel kritischer is geworden. Je kijkt dus langer naar de kaart voordat je bestelt, en dat is precies wat horecaondernemers terugzien. De horeca-omzet groeide dit jaar met 2,6 procent, en FSIN rekent voor volgend jaar op 3,6 procent omzetgroei in de foodmarkt. Mensen blijven dus niet massaal thuis, ze geven alleen gerichter geld uit.

Bistronomie is het antwoord van de horeca

Terwijl de rekening stijgt, verandert het aanbod juist. Steeds meer restaurants kiezen voor bistronomie: een goed bord eten, een eenvoudigere kaart en minder opsmuk dan bij klassieke fine dining. Het uitgebreide verrassingsmenu van zeven gangen verliest terrein. Gasten willen liever zelf de regie houden met een of twee gangen, en dat is nog goedkoper ook.

Godfried van der Lugt, directeur van restaurantgids Gault&Millau Nederland, ziet die verschuiving terug in de nieuwste gids, die dit jaar 908 restaurants telt. Restaurant GEM in Gemert, van chef Soenil Bahadoer (eerder dertig jaar lang verbonden aan De Lindehof in Nuenen), is de hoogst genoteerde nieuwkomer. De titel Chef van het Jaar ging naar Hans van Wolde van Brut172 in Reijmerstok, meteen ook de grootste stijger in de lijst.

Ook op kleinere schaal gebeurt het. Restobar de Woage in Gramsbergen, ooit een restaurant met een Michelinster, is omgebouwd tot een zaak waar je ook gewoon koffie of lunch kunt bestellen. Gastvrouw en mede-eigenaar Corine Kleine vertelt dat het publiek van klassieke fine dining vergrijst, en dat de nieuwe opzet juist jongere gasten en mensen uit de regio trekt.

De cijfers achter de omzetgroei

In 2025 gaven Nederlanders samen 23 miljard euro uit aan eten en drinken buiten de deur, een stijging van 3,9 procent waarmee de omzet weer terug is op het niveau van voor de coronapandemie. Dat is geen toeval: minder gangen betekent een lagere rekening per gast, waardoor meer mensen vaker de stap zetten om uit eten te gaan in plaats van thuis te koken. Dat beschrijft NOS op basis van de jaarcijfers van FSIN.

Nederland is niet overal even duur

Die 80 euro voor een driegangendiner voor twee is een landelijk gemiddelde, maar de verschillen binnen Nederland zijn groter dan je denkt. Numbeo-cijfers van begin 2026 laten zien dat je in Amsterdam en Haarlem gemiddeld 90 euro betaalt voor zo'n diner, en in Delft zelfs 100 euro. Vergelijk dat met Spanje (50 euro) of Portugal (45 euro), en je snapt waarom een weekendje Barcelona voor foodies soms goedkoper uitpakt dan een avondje in je eigen stad.

Zo bestel je slim zonder dat het voelt als bezuinigen

Je hoeft niet te wachten tot de prijzen weer dalen, want dat gaat voorlopig niet gebeuren. Kies voor een restaurant met een beperkte kaart in plaats van een uitgebreid menu: minder keuzestress voor de kok betekent meestal ook betere prijs-kwaliteit voor jou. Ga voor een lunch in plaats van een diner als je toch al zin hebt in iets lekkers, en bestel je drankjes bewust. Alcoholvrij hoeft trouwens geen compromis te zijn: alcoholvrij bier is inmiddels echt goed geworden, en dat tikt ook nog eens minder hard aan op de rekening.

Let ook op wat je thuis eet in de dagen rond je avondje uit. Stem je voeding even af op de nieuwe Schijf van Vijf, dan compenseer je die ene uitgebreide avond zonder dat het meteen een schuldgevoel wordt.

Wat dit betekent voor je volgende avondje uit

De tijd van het verrassingsmenu met zeven gangen en bijpassende wijnen raakt op zijn retour, en dat is eigenlijk goed nieuws. Je betaalt voor minder gangen, maar krijgt daar wel evenveel vakmanschap voor terug, omdat de kok zich kan focussen op een kleinere kaart. Plan je avondje uit samen met vrienden, dan werkt dat nog beter: een avond met de mannen hoeft niet per se bij de barbecue te beginnen, een bistronomisch restaurant met een beperkte kaart werkt net zo goed voor een groep.

Dus nee, uit eten wordt niet goedkoper. Maar nu de horeca zelf ook naar eenvoud beweegt, voelt minder gangen bestellen niet als bezuinigen. Het restaurant ziet dat format inmiddels zelf als de beste manier om je te laten genieten.

M
Geschreven door Milo Reitsma Lifestyle redacteur

Milo is fotograaf die merkte dat zijn beelden verhalen nodig hadden en begon te schrijven. Zijn stukken over mannenlifestyle zijn ongebruikelijk persoonlijk voor een mannensite: hij schrijft over kwetsbaarheid, vriendschap en waarom mannen vaker naar de huisarts moeten. Tussendoor deelt hij ook gewoon tips over de beste espressomachine of een weekendje weg. Zijn fotografen-oog maakt zijn teksten beeldend, en zijn weigering om clichés te gebruiken maakt ze verfrissend.